5.00(2)

ศ21101 ศิลปะ(นาฏศิลป์)ภาคเรียนที่ 1/2563 ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1

หลักสูตรรายวิชา

ศึกษาอธิบายอิทธิพลของนักแสดงชื่อดังที่มีผลโน้มน้าวอารมณ์ หรือความคิดของผู้ชมใช้นาฏยศัพท์หรือศัพท์ทางการละครในการแสดง การแสดงนาฏศิลป์และการละครในรูปแบบง่ายๆ การใช้ทักษะการทำงานเป็นกลุ่มในกระบวนการผลิตการแสดง ใช้เกณฑ์งายๆ ที่กำหนดให้ในการพิจารณาคุณภาพการแสดงที่ชม โดยเน้นเรื่องการใช้เสียงการแสดงท่า และการเคลื่อนไหว ระบุปัจจัยที่มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงของนาฏศิลป์  นาฏศิลป์พื้นบ้าน  การแสดงของท้องถิ่น ละครไทย และละครพื้นบ้าน  บรรยายประเภทของละครไทยในแต่ละยุคสมัยทั้งนี้เพื่อให้เกิดคุณลักษณะที่พึงประสงค์ในด้านการใฝ่เรียนรู้ การมุ่งมั่นในการทำงาน ความซื่อสัตย์ สุจริต มีจิตสาธารณะ  และการมีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์

สิ่งที่คุณจะได้เรียนรู้

  • 1.อธิบายอิทธิพลของวัฒนธรรม ที่มีผลต่อเนื้อหาของละคร
  • 2.สร้างสรรค์การแสดงโดยใช้องค์ประกอบนาฏศิลป์และการละคร
  • 3.เข้าใจสุนทรียะของการแสดงนาฏศิลป์ตามหลักการใช้ภาษาท่า
  • 4.สร้างสรรค์การแสดงโดยใช้องค์ประกอบทางนาฏศิลป์ได้อย่างถูกต้อง
  • 5.แสดงนาฏศิลป์ไทยได้อย่างถูกต้อง
  • 6.แสดงรำวงมาตรฐานได้อย่างถูกต้อง
  • 7.วิเคราะห์การแสดงนาฏศิลป์ไทยได้

สารบัญรายวิชา

5 บทเรียน

หน่วยการเรียนรู้ที่ 1 ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับนาฏศิลป์?

ที่มาของนาฏศิลป์ไทย สันนิษฐานว่านาฏศิลป์ไทยมีกำเนิดมาพร้อม ๆ กับชนชาติไทย ที่เป็นเช่นนี้เพราะนาฏศิลป์ไทยเป็นส่วนหนึ่งที่บ่งบอกถึงวิถีชีวิตความเป็นอยู่ การแต่งกาย คติ และความเชื่อของคนไทยในอดีตจนถึงปัจจุบัน ทั้งนี้อาจสรุปได้ว่า นาฏศิลป์ไทยน่าจะมีที่มาจาก 4 แหล่ง ดังนี้ 1. จากการละเล่นของชาวบ้านในท้องถิ่น 2. จากการแสดงที่เป็นแบบแผน 3. จากการรับอารยธรรมของอินเดีย 4. จากการเลียนแบบธรรมชาติ 1. จากการละเล่นของชาวบ้านในท้องถิ่น หลังจากเสร็จสิ้นจากภารกิจ ในแต่ละวันชาวบ้านก็หาเวลาว่างมาร่วมกัน ร้องรำ ทำเพลง โดยมีการนำเอาดนตรีมาประกอบด้วย และตามนิสัยของคนไทยที่เป็นคนเจ้าบทเจ้ากลอนชอบร้องเพลงโต้ตอบระหว่างชายกับหญิงจนเกิดเป็นพ่อเพลง แม่เพลงขึ้นโดยจะมีลูกคู่ คอยร้องรับกันเป็นที่สนุกสนานครื้นเครงทั้งนี้อาจจะเป็นกุศโลบายอย่างหนึ่ง เพื่อให้ลืมความเหน็ดเหนื่อยจากการทำงานในแต่ละวัน 2. จากการแสดงที่เป็นแบบแผน เป็นที่ทราบกันดีว่า นาฏศิลป์ไทยที่เป็นมาตรฐานจะได้รับ การปลูกฝัง และถ่ายทอดมาจากปรมาจารย์ทางนาฏศิลป์ไทยในวังหลวง ที่ฝึกให้แก่ผู้หญิงและผู้ชายที่อยู่ในวังเป็นนักแสดงโขน และละคร เพื่อใช้การแสดงในโอกาสต่าง ๆ และจากการที่นาฏศิลป์ไทยบางส่วนได้รับการถ่ายทอดมาจากวังหลวงนี้เอง ทำให้ทราบว่านาฏศิลป์ไทยมีที่มาตั้งแต่สมัยสุโขทัยเป็นราชธานี เพราะได้มีการจารึกไว้ในหลักศิลาจารึกหลักที่ 8 ว่า “ ระบำ รำ เต้น เล่น ทุกฉัน” ซึ่งศิลปะการฟ้อนรำก็ได้รับการสืบทอดต่อเนื่องกันเรื่อยมา จนถึงสมัยรัตนโกสินทร์จึงได้มีการนำศิลปะการฟ้อนรำที่เป็นแบบแผนมาสู่ระบบการศึกษา ซึ่งบรรจุอยู่ในหลักสูตรของโรงเรียนนาฏศิลป์หรือวิทยาลัยนาฏศิลป์ในปัจจุบัน 3. จากการรับอารยธรรมของอินเดีย ประเทศอินเดียเป็นประเทศหนึ่งที่มีอารยธรรมเก่าแก่และ เจริญรุ่งเรืองมาตั้งแต่โบราณกาล โดยเฉพาะการละครในอินเดียรุ่งเรืองมาก ประกอบกับชนชาติอินเดียนับถือ และเชื่อมั่นในศาสนา พระผู้เป็นเจ้า ตลอดจนสิ่งศักดิ์สิทธิ์ต่าง ๆ พระผู้เป็นเจ้าที่ชาวอินเดีย ได้แก่ พระศิวะ(พระอิศวร) พระวิษณุ และพระพรหม ในบางยุคของชาวอินเดียถือว่าพระอิศวรเป็นเทพเจ้าที่มีผู้เคารพนับถือมาก ยุคนี้ถือว่าพระอิศวรทรงเป็นนาฏราช (ราชาแห่งการร่ายรำ) มีประวัติทั้งในสวรรค์และในเมืองมนุษย์ในการร่ายรำของพระอิศวรแต่ละครั้งพระองค์ทรงให้พระภรตฤาษีเป็นผู้บันทึกท่ารำ แล้วนำมาสั่งสอนแก่เหล่ามนุษย์จนเป็นที่มาของตำนานการฟ้อนรำ ซึ่งการเรียนนาฏศิลป์ไทยผู้เรียนทุกคนจะต้องเข้าพิธีไหว้ครูโขน-ละครก่อน ได้แก่ พระอิศวร พระนารายณ์ พระพรหม พระพิฆเนศวร พระพิราพ และพระภรตฤาษี 4. จากการเลียนแบบธรรมชาติ กิริยาท่าทางตามธรรมชาติของมนุษย์จะบ่งบอกความหมาย และสื่อความหมายกับผู้อื่นได้ควบคู่ไปกับการพูด ในการฟ้อนรำจะช่วยให้ท่ารำสื่อความหมายกับผู้ชมเช่นเดียวกัน จะเห็นได้ว่าการแสดงบางชุดจะไม่มีเนื้อร้อง แต่มีทำนองเพลงเพียงอย่างเดียว นักแสดงก็จะฟ้อนรำไปตามทำนองเพลงนั้น ๆ ด้วยลีล่าท่ารำต่าง ๆ ลีลาท่ารำเหล่านี้ก็เป็นท่าทางธรรมชาติที่ใช้สื่อความหมาย ด้วยเหตุผลที่ว่าต้องการให้ผู้ชมเข้าใจความหมายในการรำ และใช้ท่ารำในการดำเนินเรื่องด้วย ถึงแม้ว่าท่ารำส่วนใหญ่จะมีลีลาที่วิจิตรสวยงาม กว่าท่าทางธรรมชาติไปบ้างแต่ก็ยังคงใช้ท่าทางธรรมชาติเป็นพื้นฐานในการประดิษฐ์ท่ารำ และเลือกใช้ได้เหมาะสมบ่งบอกความหมายได้ถูกต้อง เช่น หากต้องการบ่งบอกถึงบุคคลอื่นก็จะชี้ไป เป็นต้น ดังนั้นอาจกล่าวได้ว่าท่ารำเกิดจากการเลียนแบบท่าทางธรรมชาติ
ความหมายนาฏศิลป์
ที่มาของนาฏศิลป์ไทย
แบบทดสอบก่อนเรียน

หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 องค์ประกอบของนาฏศิลป์และ ทักษะพื้นฐานนาฏศิลป์?

องค์ประกอบนาฏศิลป์ไทย นาฏศิลป์ไทยเป็นศิลปะการแสดงที่มีความงดงาม อ่อนช้อย และเป็นเอกลักษณ์ของชาติไทยที่อยู่คู่ชาติไทยมาตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบันการแสดงนาฏศิลป์ไทยแต่ละประเภทที่มีความงดงามนั้นจะต้องมีองค์ประกอบนาศิลป์ที่ช่วยให้การแสดงมีความงดงามและสมบูรณ์

หน่วยการเรียนรู้ที่ 3 การแสดงนาฏศิลป์ ประเภทนาฏศิลป์ไทย?

นาฎศิลป์ของไทย แบ่งออกตามลักษณะของรูปแบบการแสดงเป็นประเภทใหญ่ ๆ 4 ประเภท คือ – การแสดงโขน – การแสดงละคร – การแสดงรำและระบำ – การแสดงพื้นเมือง

หน่วยการเรียนรู้ที่ 4 ความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับละคร?

ประเภทของละครไทยในแต่ละสมัย ละครไทยมี 3 ประเภท คือ 1) ละครแบบดั้งเดิม เป็นละครรำเก่าแก่ที่สุด กำเนิดขึ้นในสมัยกรุงศรีอยุธยา และสืบทอดมาถึงปัจจุบัน ได้แก่ ละครชาตรี ละครนอก และละครใน 2) ละครแบบปรับปรุง เป็นการนำละครรำแบบดั้งเดิมมาพัฒนาปรับปรุง เกิดขึ้นในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ ช่วงปลายรัชกาลที่ 4 ถึง รัชกาลที่ 5 และสืบทอดมาถึงปัจจุบัน ได้แก่ ละครดึกดำบรรพ์ ละครพันทาง ละครเสภา 3) ละครสมัยใหม่ เป็นละครที่เกิดขึ้นในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ ช่วงรัชกาลที่ 5 จนมาถึงปัจจุบัน ได้แก่ ละครร้อง ละครพูด ละครอิงประวัติศาสตร์ ละครเพลง ละครเวที ละครวิทยุ และละครโทรทัศน์

เกี่ยวกับผู้สอน

ปริญญาตรี สาขานาฏศิลป์ไทย คณะครุศาสตร์ สถาบันราชภัฎพระนคร ปริญญาโท สาขาการบริหารการศึกษา คณะครุศาสตร์มหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยราชภัฏเทพสตรี ปัจจุบัน ครูกลุ่มสาระการเรียนรู้ศิลปะ ตำแหน่ง ครู ชำนาญการ
3.82 (11 การให้คะแนน)

10 รายวิชา

1152 ผู้เรียน

ความคิดเห็นจากผู้เรียน

5.0

Total 2 Ratings

5
2 การให้คะแนน
4
0 คะแนน
3
0 คะแนน
2
0 คะแนน
1
0 คะแนน

ชอบมากค่ะ

เรียน

สื่อการเรียนรู้รายวิชา

  • 1.แบบเรียนรายวิชา ศ21101
  • 2.สื่อวีดีทัศน์
  • 3.รูปภาพประกอบการแสดง

กลุ่มเป้าหมาย

  • ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1